OPEC+ ülkeleri, küresel petrol piyasalarının yönünü belirleyecek kritik bir toplantı için Pazar günü bir araya geliyor. Piyasalarda oluşan beklenti, grubun Ağustos ayından itibaren günlük 188 bin varillik yeni bir üretim artışını onaylayacağı yönünde şekilleniyor. Böyle bir kararın alınması halinde, son aylarda kademeli olarak uygulanan arz artışı politikası devam edecek ve küresel petrol arzının normalleşme süreci hız kazanacak.
Edinilen bilgilere göre, OPEC+ üyesi ülkelerin enerji bakanları çevrim içi toplantı öncesinde önerilen üretim artışı konusunda genel bir mutabakata ulaşmış durumda. Ancak nihai kararın resmi toplantının ardından açıklanması bekleniyor. Söz konusu artış, Haziran ve Temmuz aylarında uygulanan benzer üretim kotası yükselişlerinin devamı niteliğinde olacak.
Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC) ile Rusya başta olmak üzere müttefik üreticilerden oluşan OPEC+, Nisan ile Temmuz döneminde toplam yaklaşık 800 bin varillik günlük üretim artışı konusunda anlaşmaya varmıştı. Buna rağmen, planlanan üretim seviyelerine tam olarak ulaşılamadı. Bunun en önemli nedeni ise İran, İsrail ve Birleşmiş Milletler arasında yaşanan çatışmaların ardından Hürmüz Boğazı’nda oluşan ihracat aksaklıkları oldu. Özellikle Suudi Arabistan, Irak, Kuveyt ve Birleşik Arap Emirlikleri gibi büyük üreticilerin sevkiyatları bu süreçte önemli ölçüde yavaşladı.
Çatışmaların ardından sağlanan ateşkes ve Hürmüz Boğazı’nın yeniden tam kapasiteyle kullanıma açılması, üretimin yeniden toparlanmasını sağladı. Ancak OPEC verileri, üretimin çatışma öncesindeki seviyelerin hâlâ altında bulunduğunu gösteriyor. Bu nedenle üretim artışlarının temel amacı yalnızca piyasaya daha fazla petrol sunmak değil, aynı zamanda savaş nedeniyle kaybedilen arz kapasitesini kademeli olarak yeniden devreye almak olarak değerlendiriliyor.
Petrol fiyatları da jeopolitik risklerin azalmasıyla birlikte önemli ölçüde geriledi. Çatışmaların en yoğun döneminde Brent petrolün varil fiyatı 120 doların üzerine kadar yükselirken, son işlemlerde yaklaşık 72 dolar seviyesinde haftayı tamamladı. Fiyatlardaki düşüşte yalnızca Orta Doğu kaynaklı risklerin azalması değil, aynı zamanda Çin’in ham petrol ithalatındaki zayıf seyir, Orta Doğu dışındaki üreticilerin arzlarını artırması ve Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) üyesi ülkelerin stratejik petrol rezervlerinden gerçekleştirdiği koordineli satışlar da etkili oldu.
Uzmanlar, OPEC+’ın üretimi artırmaya devam etmesinin kısa vadede petrol fiyatları üzerindeki baskıyı artırabileceğini, ancak grubun piyasadaki dengeyi korumak adına arz ve talep gelişmelerini yakından izlemeyi sürdüreceğini belirtiyor. Özellikle yılın ikinci yarısında küresel ekonomik büyüme görünümü, Çin’deki talep seyri ve jeopolitik gelişmeler, OPEC+’ın bundan sonraki üretim politikalarında belirleyici unsurlar olmaya devam edecek. Pazar günü açıklanacak kararın yalnızca enerji piyasaları açısından değil, enflasyon, akaryakıt fiyatları ve küresel ekonomi üzerindeki olası etkileri nedeniyle finansal piyasalar tarafından da dikkatle takip edilmesi bekleniyor.
