Bitcoin piyasasında son haftalarda artan satış baskısı, kripto para yatırımcılarının yeniden kritik destek seviyelerine odaklanmasına neden oldu. Uzun süredir korunmaya çalışılan teknik göstergelerin aşağı yönlü kırılması, piyasadaki iyimserliğin yerini temkinli bir bekleyişe bırakmasına yol açıyor. Özellikle Bitcoin’in 50 haftalık hareketli ortalamasının altına gerilemesi, mevcut düşüşün sıradan bir düzeltmeden daha fazlasına dönüşebileceği yönündeki endişeleri artırıyor.
Bitcoin, 8 Kasım’da sona eren haftayı 74 bin 968 dolardan tamamladı. Böylece kripto para birimi, 50 haftalık hareketli ortalamasının yüzde 0,7 altına indi ve bu seviyenin üzerinde geçirdiği yedi haftalık seriyi sonlandırdı. İlk bakışta sınırlı gibi görünen bu geri çekilme, teknik açıdan önemli bir gelişmeye işaret ediyor. Çünkü 50 haftalık hareketli ortalama, Bitcoin’in uzun vadeli fiyat eğilimini değerlendirmek isteyen yatırımcılar tarafından yakından takip edilen göstergeler arasında bulunuyor.
Bitcoin’in 20 Eylül’de yeniden üzerine çıktığı bu ortalamayı kaybetmesi, piyasanın toparlanma gücüne ilişkin soru işaretlerini de beraberinde getirdi. O tarihte haftalık kapanış 81 bin 195 dolar seviyesindeydi. Son kapanış dikkate alındığında Bitcoin’in bu seviyeden yüzde 7,7 gerilediği görülüyor. Dolayısıyla son düşüşü yalnızca birkaç günlük fiyat hareketi olarak değerlendirmek doğru olmayabilir. Piyasanın yeniden uzun vadeli yükseliş eğilimine dönüp dönemeyeceği, önümüzdeki haftalarda verilecek tepkiye bağlı olacak.
Satış baskısının en dikkat çekici yansımalarından biri de kaldıraçlı işlemlerde ortaya çıktı. Hafta sonu Bitcoin’in 73 bin 761 dolara kadar gerilemesi, borç kullanarak pozisyon açan çok sayıda yatırımcının zorunlu tasfiyeyle karşılaşmasına neden oldu. Kripto para piyasasında 24 saat içerisinde tasfiye edilen pozisyonların toplam büyüklüğü 1 milyar doları aştı.
Bu rakam, piyasadaki risk iştahının ne kadar hızlı tersine dönebileceğini gösteriyor. Kaldıraçlı işlemlerde yatırımcılar yalnızca kendi sermayeleriyle değil, borç aldıkları kaynaklarla da pozisyon açıyor. Fiyatlar beklentilerin tersine hareket ettiğinde teminat yetersizliği ortaya çıkıyor ve borsalar pozisyonları otomatik olarak kapatabiliyor. Bu durum, özellikle düşüş dönemlerinde satış baskısını daha da artırabiliyor. Bir yatırımcının zorunlu satışı başka bir yatırımcının zararını büyütebiliyor ve böylece birbirini besleyen bir tasfiye zinciri oluşabiliyor.
Bitcoin için asıl dikkat çekici değerlendirmelerden biri Galaxy araştırma yöneticisi Alex Thorn’dan geldi. Thorn, geçmiş piyasa döngülerini inceleyerek Bitcoin’in önündeki en önemli eşiklerden birinin 59 bin 517 dolar olduğunu belirtiyor. Bu seviyenin korunmasının, mevcut düşüşün daha derin bir ayı piyasasına dönüşmemesi açısından önem taşıdığına dikkat çekiyor.
Thorn’un değerlendirmesi, Bitcoin’in 2012 yılından bu yana yaşadığı düşüş dönemlerindeki toparlanma girişimlerine dayanıyor. Analize göre Bitcoin, geçmişte dip seviyelere ulaştıktan sonra 50 haftalık hareketli ortalamasını beş kez yeniden aşmayı başardı. Bu beş toparlanma girişiminin ikisi başarısızlıkla sonuçlandı. Ancak söz konusu başarısız girişimlerde bile Bitcoin, önceki dip seviyelerinin altına inmedi.
Bu ayrıntı oldukça önemli. Çünkü geçmiş döngülerde hareketli ortalamanın yeniden kazanılamaması tek başına yeni ve daha derin bir düşüş anlamına gelmedi. Fiyatın önceki dip seviyelerin üzerinde kalabilmesi, piyasanın uzun vadeli taban oluşturma çabasının devam ettiğine işaret etti. Ancak Alex Thorn, geçmişteki yalnızca beş örneğe dayanan bu değerlendirmenin kesin bir öngörü olarak görülmemesi gerektiğini de vurguluyor. Üstelik bir piyasa döngüsünde gerçek dip seviyenin nerede oluştuğu çoğu zaman ancak geriye dönük olarak anlaşılabiliyor.
Bununla birlikte 59 bin 517 dolar seviyesi, mevcut piyasa koşullarında yatırımcıların yakından izlemesi gereken önemli bir eşik olarak öne çıkıyor. Bu seviyenin korunması halinde Bitcoin’in önceki döngülerde görülen toparlanma davranışlarından birini sergileme ihtimali gündemde kalabilir. Ancak söz konusu seviyenin kaybedilmesi, geçmişteki fiyat hareketlerinin bu kez farklı bir şekilde gelişebileceği endişesini artırabilir.
Daha kötümser senaryoda ise 50 bin dolar seviyesi yeniden gündeme geliyor. Thorn’un analizinde yer verilen tarihsel karşılaştırmaya göre 2012 yılında yaşanan yüzde 38,1’lik düşüşün benzerinin tekrarlanması halinde Bitcoin yaklaşık 50 bin 260 dolara kadar gerileyebilir. Bu tahmin, mevcut fiyat seviyelerinden bakıldığında oldukça ciddi bir değer kaybı ihtimaline işaret ediyor.
Ancak burada önemli bir ayrım yapmak gerekiyor. 50 bin 260 dolar, kesinleşmiş bir hedef veya analistlerin üzerinde uzlaştığı bir fiyat tahmini değil. Geçmişteki düşüş oranının bugünkü piyasa koşullarında tekrarlanması durumunda ortaya çıkan olası senaryolardan biri. Bitcoin’in geçmişteki fiyat davranışlarını gelecekte de aynı şekilde tekrarlayacağına ilişkin herhangi bir garanti bulunmuyor.
Kripto para piyasasının bugünkü yapısı da geçmiş döngülerden önemli ölçüde farklı. Kurumsal yatırımcıların piyasadaki ağırlığı, borsa yatırım fonları üzerinden gerçekleşen sermaye hareketleri, düzenleyici gelişmeler ve küresel likidite koşulları Bitcoin’in fiyat davranışını etkileyen unsurlar arasında yer alıyor. Bu nedenle yalnızca geçmiş fiyat grafiklerine bakarak gelecekteki düşüşün boyutunu belirlemek yanıltıcı olabilir.
Öte yandan zincir üstü verilerde görülen gelişmeler de piyasadaki tedirginliği destekliyor. Uzun vadeli Bitcoin yatırımcılarının varlıklarını borsalara aktarırken toplam 139 milyon dolarlık zararı realize ettiği belirtiliyor. Uzun vadeli yatırımcıların satış yapması, piyasanın kısa vadeli spekülatif hareketlerin ötesinde bir baskıyla karşı karşıya kalabileceğini gösteriyor. Elbette borsalara yapılan her transfer doğrudan satış anlamına gelmiyor. Ancak zararla gerçekleştirilen satışların artması, yatırımcı psikolojisi açısından dikkatle takip edilmesi gereken bir gelişme.
Bitcoin’in kısa vadeli teknik görünümünde de kritik seviyeler bulunuyor. 9 Kasım’ın ilk saatlerinde 74 bin 990 dolar civarında işlem gören kripto para birimi, son 24 saatte yüzde 1,2 değer kaybetmişti. COINOTAG’ın teknik analiz modeline göre 73 bin 986 dolar seviyesi destek, 75 bin 884 dolar ise direnç olarak öne çıkıyor.
Bu seviyeler kısa vadeli fiyat hareketlerinin yönünü anlamak açısından önemli. Bitcoin’in 73 bin 986 dolar desteğini koruması, satış baskısının sınırlanması ve yeniden toparlanma denemelerinin başlaması için zemin oluşturabilir. Buna karşılık desteğin aşağı yönlü kırılması, yatırımcıların zarar kesme emirlerini devreye sokmasına ve yeni tasfiyelerin yaşanmasına neden olabilir.
Yukarı yönlü hareketlerde ise 75 bin 884 dolar direncinin aşılması ilk aşamada önem taşıyor. Ancak asıl teknik eşik, yaklaşık 75 bin 488 dolar seviyesinde bulunan 50 haftalık hareketli ortalamanın yeniden kazanılması. Bitcoin’in bu ortalamanın üzerine çıkması ve haftalık kapanışını burada gerçekleştirmesi, toparlanmanın daha güçlü bir zemine oturduğuna ilişkin sinyal verebilir.
Piyasa psikolojisi de mevcut tablonun önemli bir parçası. Korku ve Açgözlülük Endeksi’nin 29 seviyesinde bulunması, yatırımcıların belirgin şekilde temkinli ve korku ağırlıklı bir ruh haline yöneldiğini gösteriyor. Böyle dönemlerde yatırımcıların risk alma isteği azalırken nakde geçme eğilimi artabiliyor. Ancak korkunun yükselmesi her zaman düşüşün devam edeceği anlamına gelmiyor. Geçmişte sert satışların ardından güçlü tepki alımlarının geldiği dönemler de yaşandı.
Bu nedenle 15 Kasım’da gerçekleşecek haftalık kapanış ayrı bir önem taşıyor. Bitcoin’in 50 haftalık hareketli ortalamasının üzerine yeniden çıkıp çıkamayacağı, piyasanın kısa vadeli görünümünü değerlendirmek açısından belirleyici olacak. Gün içerisinde yaşanan geçici yükselişlerden ziyade haftalık kapanışın hangi seviyede gerçekleştiğine odaklanmak daha sağlıklı bir değerlendirme sağlayabilir.
Bitcoin’de bundan sonraki süreçte yalnızca teknik göstergeleri takip etmek de yeterli olmayacak. ABD Merkez Bankası’nın faiz politikası, küresel dolar likiditesi, ABD tahvil faizleri, kurumsal yatırımcıların fon hareketleri ve spot Bitcoin ETF’lerine yönelik para giriş çıkışları da fiyatların yönü üzerinde etkili olabilir. Özellikle küresel piyasalarda risk iştahının azalması, Bitcoin gibi oynaklığı yüksek varlıklar üzerinde ilave baskı oluşturabilir.
Burada Bitcoin’in altın veya geleneksel finansal varlıklarla aynı şekilde hareket etmesini beklememek gerekiyor. Kripto para birimi bazı dönemlerde enflasyona karşı alternatif bir değer saklama aracı olarak değerlendirilse de sert riskten kaçış dönemlerinde yatırımcıların ilk satışa yöneldiği varlıklardan biri olabiliyor. Bu nedenle Bitcoin’in uzun vadeli potansiyeli ile kısa vadeli fiyat riski birbirinden ayrı değerlendirilmek zorunda.
Sonuç olarak Bitcoin piyasası önemli bir yol ayrımında bulunuyor. 50 haftalık hareketli ortalamanın kaybedilmesi, 1 milyar doları aşan tasfiyeler, uzun vadeli yatırımcıların zararına satışları ve korku endeksindeki gerileme aynı dönemde ortaya çıkan dikkat çekici gelişmeler. Buna karşılık 59 bin 517 dolarlık kritik seviye henüz test edilmiş değil ve 50 bin dolar senaryosu da geçmiş fiyat hareketlerine dayanan olasılıklardan biri.
Bitcoin’in yeniden 75 bin 488 dolar üzerindeki 50 haftalık hareketli ortalamasını kazanması toparlanma beklentilerini destekleyebilir. Buna karşılık 73 bin 986 dolar desteğinin kaybedilmesi, 59 bin 517 dolar seviyesine yönelik riskleri daha fazla gündeme taşıyabilir. Dolayısıyla önümüzdeki günlerde asıl mesele Bitcoin’in kaç dolara yükseleceğinden çok, hangi destek seviyelerini koruyabileceği ve haftalık kapanışlarda nasıl bir performans göstereceği olacak. Kripto para piyasasında yeni yönün belirlenmesi açısından 15 Kasım kapanışı bu nedenle yakından izlenecek.
