Arz Daralması ve Çin Etkisiyle Temel Metallerde Tarihi Ralli

Arz kesintileri ve Çin’in üretim kısıtlamalarıyla bakır yüzde 43’ü aşan yükselişle 16 yılın zirvesine giderken temel metallerde ralli sürüyor.

Küresel emtia piyasalarında 2025 yılı, temel metaller açısından son yılların en güçlü yükselişlerine sahne oluyor. Özellikle bakır fiyatları, arz kesintileri ve Çin’in üretimi sınırlayan politikaları nedeniyle tarihi zirveleri test ederken, kalaydan alüminyuma kadar birçok metalde sert ralliler dikkat çekiyor. Bakırın yıllık bazda yüzde 43’ü aşan yükselişi, son 16 yılın en güçlü performansına işaret ediyor.

Londra Metal Borsası’nda (LME) bakırın ton fiyatı 12 bin 519,50 dolara, Şanghay piyasasında ise 98 bin 670 yuana kadar yükseldi. Yıl genelinde gümüş ve altının ardından en fazla kazandıran metallerden biri haline gelen bakırda, fiyat artışının arkasındaki temel unsur sıkılaşan arz koşulları oldu. LME bakır stoklarının yıl içinde yüzde 44,91 azalarak 149 bin 475 tona gerilemesi, piyasadaki fiziksel bakırın hızla tükendiğini ortaya koyuyor. Buna ek olarak Çin’in ergitme kapasitesine yönelik düzenlemeleri ve üretim kesintileri, arz tarafındaki endişeleri daha da derinleştirdi.

Bakırdaki güçlü yükseliş yalnız değil. Temel metaller cephesinde kalay, yılın en iyi ikinci performansına hazırlanıyor. Kalay fiyatlarında yüzde 42’nin üzerinde yıllık artış beklenirken, bu yükselişte hem sınırlı arz hem de elektronik ve enerji dönüşümü kaynaklı talep artışı etkili oluyor. Alüminyum ise Çin’in sınırlı ergitme kapasitesinin desteğiyle yılı yaklaşık yüzde 17’lik kazançla kapatmaya hazırlanıyor. Küresel enerji maliyetlerinin yüksek seyri de alüminyum üretiminde arzın hızla artmasını engelliyor.

Nikel tarafında ise tablo daha dengeli ancak yine de olumlu. Endonezya’da uygulanan madencilik kota kesintileri, nikel fiyatlarının yüzde 7’nin üzerinde yükselmesine yol açtı. Böylece nikel, 2023’ten bu yana ilk kez yıllık bazda artış kaydetmiş oluyor. Buna karşın çinko ve kurşun, diğer temel metallerden negatif ayrışıyor. Hem LME hem de Şanghay vadeli işlemlerinde bu iki metalde düşüşler görülürken, zayıf talep ve görece rahat arz koşulları fiyatları baskılıyor.

Piyasa uzmanlarına göre, temel metallerdeki bu güçlü performans sadece kısa vadeli arz sorunlarının değil, aynı zamanda enerji dönüşümü, elektrikli araçlar, yenilenebilir enerji yatırımları ve altyapı harcamaları gibi uzun vadeli yapısal dinamiklerin de bir sonucu. Özellikle bakır, elektrikli araçlar ve şebeke yatırımlarının vazgeçilmez girdisi olması nedeniyle “stratejik metal” olarak görülüyor. Arzın yeni maden yatırımlarıyla kısa sürede artırılamaması, fiyatlardaki yüksek seyrin önümüzdeki dönemde de korunabileceğine işaret ediyor.

Ancak analistler, fiyatların tarihi zirvelere yaklaşmasıyla birlikte volatilitenin artabileceği ve Çin’den gelecek yeni politika sinyallerinin piyasalar üzerinde belirleyici olacağını vurguluyor. Yine de mevcut tablo, temel metallerde arz kısıtları devam ettiği sürece yükseliş eğiliminin kolay kolay sona ermeyeceğini gösteriyor.